نبردهای هوایی ایران (85)
پ ـ پروژه «سجیل» و نصب موشک «هاگ» بر جنگنده «اف14» (2) مشکل بعدی، مکانیزم رهایی موشک از زیر هواپیما و روشن شدن راکت موتور آن از فاصله‏ای ایمن بود که به دلیل نداشتن امکانات آزمایشگاهی، تست‏ها به صورت مرحله به مرحله در پرواز صورت پذیرفت و پس از گذشت سه ماه و رفع اغلب موانع، نخستین پرواز مرحله آزمون داغ (گرم) موشک با هدف جدا شدن ایمن آن از زیر بال هواپیما توسط اینجانب و سروان محمد عقبایی (کابین عقب) به این شرح انجام شد.

در این مرحله از پرواز، ابتدا دو فروند هواپیمای «اف4»، یک فروند تانکر سوخت‏رسان از مهرآباد و یک فروند هواپیمای دامی(هدف) نیز از سمنان بلند ‏شدند. یک فروند هواپیمای جت فالکون نیز در برنامه گنجانده شده بود که سرهنگ صدیق فرماندهی نهاجا در آن استقرار داشت. این هواپیما می‏بایست در کنار «اف14» با فاصله جانبی دو هزار پایی پرواز ‌کند و یک سری دوربین پیشرفته در آن کار گذاشته شده بود تا از لحظه ی شلیک، فیلم و عکس تهیه کند. (قطعا باید فیلم‏های مربوطه در آرشیو معاونت جهاد خودکفایی و یا عقیدتی سیاسی نهاجا موجود باشد).

پس از بلند شدن و رسیدن در منطقه پروازی با هواپیمای «اف14» مسلح به دو تیر موشک، برابر دستورالعمل نخستین موشک «هاگ» را شلیک کردیم. موشک به سلامت از هواپیما جدا شد و به طرف هدف پرواز کرد که جناب صدیق همان جا دستور دادند که دومین موشک را هم شلیک کنیم. (هدف دامی یا مجازی نوعی «وی.اِس.تی.تی» یا هواپیمای بدون سرنشین بود که برای آزمایش «هاگ» خریداری شده بود و در پرواز هم از طریق زمین کنترل می‌شد.) البته شلیک موشک اول فقط برای اطمینان و نه اصابت به هدف بود که پس از مشاهده سنجش روشن شدن اولیه راکت موتور موشک و حرکت نسبی آن به سمت هدف، دستور شلیک دومین موشک صادر شد و موشک دوم هم به سمت هدف هدایت شد و اشک شوق از چشمانمان بیرون زد. اگرچه موشک دقیقاً به هدف دامی اصابت نکرد.

خلاصه کلام این که پس از انجام موفقیت‏آمیز آن، بلافاصله جناب صدیق از همان بالا و داخل هواپیمای فالکون مراتب را به مسئولین بالاتر اطلاع دادند و آقای هاشمی رفسنجانی نیز براساس آن، در اولین خطبه نماز جمعه، موضوع را اعلام و علنی کردند. به این ترتیب آزمایش‏های بعدی را ما برای شلیک به سمت هدف در ارتفاع 18 هزار پایی و در فاصله حدود بیست و پنج مایلی «وی.اِس.تی.تی» (هدف) انجام دادیم و موشک به هدف اصابت کرد و…

در ماه‏های بعد، به دستور شهید بابایی جهت استقاده کاربردی، دو فروند هواپیمای «اف14» آماده مسلح به دو تیر موشک «سجیل» به پایگاه بوشهر جهت هدف قرار دادن جنگنده‏های متخاصم و آزمون عملی در صحنه نبرد گسترش داده شدند و در منطقه نبرد نیز چند تیر موشک به سوی جنگنده‏های متخاصم شلیک شد و در مرحله بعدی دستورالعمل‏های مربوطه تهیه و دیگر خلبانان نیز مجاب به پرواز با چنین آرایشی (مسلح بودن با موشک هاگ) شدند.[1] و آخرین موشک «هاگ» در عملیات مرصاد توسط خلبانان «اف14» (سرگرد عادلی/شادروان کازرونی علیه یک فروند «میگ29» شلیک شد.

با توجه به موارد گفته شده و درپی انجام اقدامات نهایی، سرانجام در آذر 1365 طی امریه‏ای دستور واگذاری 12 تیر موشک «هاگ» به فرماندهی لوج (آمادو پشتیبانی) داده می‏شود[2].

ت ـ شدیدترین بمباران دزفول و نبردهای هوایی در کربلای4

از وقایع مهم این مقطع، حمله به پایگاه دزفول، شهرهای اندیمشک و دزفول در پنجم آذر سال 1365 بود که حدود 55 دقیقه ادامه داشت و پایگاه شهدای زیادی تقدیم میهن کرد. خوشبختانه یک خلبان دشمن هم که گم شده و پایگاه هوایی دزفول را با پایگاه خودش (کوت) اشتباه گرفته بود، بعد از چند دور گردش و نداشتن امکان نشستن، به علت شلیک توپ‌های ضد هوایی، در حالی که یک گلوله هم به هواپیمای‏اش نخورد، سوخت تمام کرد و هواپیما را با صندلی پرّان ترک کرد! و اسیر شد.

در آستانه خاتمه طرح‏ریزی و اجرای عملیات «کربلای4» که به عنوان بزرگترین عملیات سال هفتم جنگ تلقی می‏شد، نبردهای هوایی پراکنده به ویژه بمباران مراکز اقتصادی-صنعتی ایران به تواتر تا آغاز عملیات «کربلای4» (سوم دیماه 1365) توسط جنگنده‏های عراق صورت می‏گرفت و نیز دشمن همچنان تلاش می‌کرد تا پایانه نفتی خارک و یا شناورهای حامل نفت را بمباران کند و شرکت نفت هم برای پوشش هوایی آنها از حرکت دسته جمعی شناورها در فاصله زمانی حدود دو تا سه روز تدبیر و استفاده می‏کرد تا جنگنده‏های گسترش یافته «اف14» در پایگاه بوشهر بتوانند با پروازهای تندخیز (اسکرامبل) با جنگنده‏های مهاجم دشمن مقابله کنند. در چنین شرایطی، به دنبال عملیات‏های پراکنده و انحرافی انجام شده در جبهه‏های شمالی، در سوّم دی‏ماه 1365، عملیات «کربلای4» که از ماه‏ها قبل به منظور رسیدن به دروازه‏های شهر بصره در منطقه ابوالخصیب، توسط سپاه طراحی شده بود، به اجرا درآمد که در مرحله اولیه به دلیل آگاهی و هوشیاری دشمن از زمان و مکان عملیات با تحمل تلفات شدید، متوقف شد. در فرایند طراحی و اجرای عملیات «کربلای4»، آمریکایی‏ها برای جلب نظر تازه و جبران کوتاهی در عملیات فاو، نه تنها عکس‌های ماهواره‌ای خود را بدون دستکاری و به روز در اختیار رژیم صدام گذاشتند، بلکه اطلاعات دقیقی از مکان و زمان دقیق شروع این عملیات بزرگ ایران در سال 1365 را به روسای عراق دادند.

 

منبع: نبردهای هوایی ایران، سرتیپ2 خلبان حسین خلیلی، 1398، ایران سبز، تهران


[1]– این پروژه در زمان فرماندهی سرهنگ صدیق تکمیل شد و در زمان فرماندهی شهید ستاری در میادین نبرد بارها مورد استفاده قرار گرفت، اگرچه نتیجه مطلوبی در عمل نداشت. نگارنده خود به اتفاق سروان بن‏جواد طالبی در منطقه نبرد در خلیج فارس در مورخ 21/8/1366 اقدام به شلیک یک تیر از این نوع موشک در برد تعیین شده به طرف جنگنده متخاصم کردیم که موشک به هدف اصابت نکرد! اما به دلیل سوخت و برد زیاد موجب ایجاد رعب و وحشت در خلبان هواپیمای دشمن می‏شد؛ به دلیل شک و تردید در کارائی این موشک پس از جنگ، به دستور شهید ستاری یک تیر موشک توسط سرگرد جعفر بهادران/ سروان معصوم‏پرست در میدان تیر سمنان به سوی هدف شلیک شد که نتجه مثبت بود.

[2]– در این مقطع آزمون‏ها درست از کار در آمده بودند. اینک معاون لجستیک نهاجا دستوری را در این نامه داده بود که 12 تیر موشک «هاوک» را فرماندهی لجستیک هوایی (نماینده معاون جهادخود کفایی) بدهد تا آنها روی موشک‏ها کار کنند و پروژه «سجیل» به مرحله کاربردی در صحنه نبرد برسانند.

 

0 دیدگاه کاراکتر باقی مانده