تهدید در برابر تهدید(11)
اصول نبرد ناهمگون از آنجا که همه جنگها در همه ادوار و با هر شکل دارای ماهیتی مشابه هستند، بنابراین، اصول حاکم بر آنها نیز با اندکی تغییر در عناوین مشترک است. تعداد اصول بیانشده برای جنگ از زمانی به زمان دیگر متغیر بوده و در میان ملل نیز متفاوت بوده است. از آنجا که اصول کلی جنگ در کتب و مقالات مختلف به تفصیل شرح داده شده است، لذا ضمن اینکه از ذکر مجدد عناوین آنها در اینجا خودداری میگردد، به ذکر عناوین و توضیح مختصر اصول کلی نبرد ناهمگون در جدول زیر بسنده میشود.
  • اصول کلی نبرد

ردیف

عنوان اصل

توضیح

1

اصل فرسایشی کردن جنگ

منظور از این اصل به درازا کشیدن مقاومت ناهمگون به جهت خسته کردن دشمن به‌ منظور تضعیف و تحلیل توان اوست.

2

اصل عدم تمرکز

منظور از این اصل، عدم تمرکز در زمان و مکان استقرار نیروها و یا عدم تمرکز در زمان و مکان اجرای عملیات از جهت آسیب‌پذیری کمتر می‌باشد.

3

اصل بسیج نیروها، منابع و امکانات

این اصل در راستای استفاده بهینه از تمامی نیروها، منابع و امکانات برای تقویت نبرد ناهمگون معنی پیدا می‌کند.

4

اصل پیش دستی

این اصل به معنای گزینش ضربات پیشدستانه به ‌منظور جلوگیری از وارد کردن ضربات برنامه‌ریزی شده توسط دشمن علیه مقاومت ناهمگون است.

5

اصل مقاومت و ایستادگی فوق‌العاده

این اصل مصداق آیه شریفه «فاستقم کما امرت» می‌باشد.

6

اصل گستردگی صحنه نبرد

این اصل یعنی اینکه عرصه نبرد ناهمگون وسعتی به گستردگی و پراکندگی منافع حیاتی دشمن دارد.

7

اصل تمرکز اطلاعاتی

این اصل احاطه کامل بازیگر ناهمگون را در امر دستیابی بر آخرین اطلاعات دشمن و خودی را با تکیه بر تمرکز اطلاعات در یک جامعه اطلاعاتی منسجم بیان می‌کند.

8

اصل امنیت داخلی کامل

منظور از این اصل برقراری حیطه کامل اطلاعاتی از جهت حفظ امنیت داخلی مقاومت ناهمگون می‌باشد.

9

اصل انعطاف و انطباق‌پذیری کامل

منظور از این اصل لزوم وجود توان انعطاف و انطباق‌پذیری کامل در بازیگر ناهمگون با هر صحنه و وضعیت ناهمگون در نبرد است.

10

اصل فریب و غافلگیری

این اصل به معنای استفاده بهینه از دو اصل مذکور (فریب و غافلگیری) در اجرای تاکتیک‌های نبرد ناهمگون می‌باشد.

11

اصل روحیه انقلابی و شهادت‌طلبی

این اصل بر حفظ روحیه انقلابی و شهادت­طلبی در رزمنده ناهمگون به جهت دستیابی کامل به اهداف نبرد ناهمگون تأکید می‌کند.

12

اصل مدیریت و بهره‌وری

این اصل بر لزوم اعمال مدیریت صحیح در جهت بکارگیری همه امکانات و تجهیزات نبرد ناهمگون (فیزیکی و غیرفیزیکی) به ‌منظور حداکثر بهره‌وری از موارد مذکور برای دستیابی کامل به اهداف نبرد ناهمگون تأکید می‌کند.

13

اصل حفاظت و تأمین

منظور از این اصل همان‌گونه که از نام آن پیداست، پشتیبانی از نیروهای عمل‌کننده در خطوط عملیاتی ناهمگون علیه دشمن است.

14

اصل ابتکار و نوآوری در نبرد

این اصلی اساسی و بنیادین است که توانایی بازیگر ناهمگون در استفاده از "اندیشه ناهمگون" در شرایطی که نیاز به بروز قوه خلاقیت، ابتکار و نوآوری در نبرد ناهمگون را دارد، بیان می‌کند.

  • ویژگی‌های نبرد ناهمگون
  1. دامنه زمانی نامحدود
  2. ابزارها در نبرد ناهمگون
  3. زمان و مکان
  4. روش‌ها
  5. هدف قرار دادن اراده دشمن
  6. دستیابی به تأثیر راهبردی در کلیه سطوح جنگ
  7. کارایی
  8. محدودسازی نیروهای دشمن
  9. قابلیت بازدارندگی
  10. تهدیدی مؤثرتر از سلاح واقعی
  11. عدم تناسب با ابزارها و روش‌های متعارف
  12. دقت بسیار در طراحی و اجرا و برخورداری از تأثیر عملیاتی بالا
  13. سرگرم کردن توان بالایی از دشمن و ایجاد نیاز در دشمن برای تخصیص منابع نامتناسب در تجهیزات مختلف به منظور مقابله
  14. نداشتن مرز و هسته معین جغرافیایی
  15. تعدد و تنوع بسیار در روش‌ها و شیوه‌های اجرایی و تجهیزات مورد استفاده در نبرد ناهمگون
  16. نبود راه‌حلی صریح و قاطع برای مقابله با آن
  17. ارزان و کم‌هزینه بودن در اجرا و صرفه‌جوئی در تخصیص قوا
  18. قابلیت انعطاف‌پذیری بالای متناسب با هر زمان و مکان
  19. قابل شناسایی و رهگیری دقیق نبودن (به دلیل برخورداری از سیالیت در زمان و مکان)
  20. بهره‌وری زیاد از اصول فریب و غافلگیری
  21. برخورداری از پشتیبانی مردمی
  • اشکال ناهمگونی
  1. ناهمگونی در روش کاربرد مفاهیم مختلف عملیاتی
  2. ناهمگونی فناوری
  3. ناهمگونی در نیت (عزم، تصمیم و اراده)
  4. ناهمگونی هنجاری
  5. ناهمگونی سازمانی
  6. ناهمگونی صبر
  • سطوح، ابزارها و روش‌های نبرد ناهمگون

برای نبرد ناهمگون باید نخست سطوح عملیاتی آن را شناخت و سپس بر اساس آن سطوح، به بیان ابزار و روش‌های آن پرداخت. یک نبرد ناهمگون می‌تواند شامل سطوح عملیاتی زیر باشد:

الف) سطح عملیاتی نظامی و رو در رو:

در این سطح، طرفین از ابزارهای نظامی غیرهمطراز بهره گرفته و تمام ویژگی‌های جنگ را دارا می‌باشد. تنها نکته‌ای که در آن نهفته است این است که توان نظامی یکی از طرفین نبرد با دیگری متوازن و همطراز نبوده و لذا جنگ از حالتی نامتعادل برخوردار است. طرف ضعیف‌تر در این حالت تلاش دارد که با استفاده از روش‌ها و ابزارهای خود، که از نظر کمیت و کیفیت با طرف قوی‌تر متعادل نیستند، نقاط ضعف طرف قوی‌تر را یافته و بر آنها ضربه وارد کند. این ضربات ممکن است دارای چندین نتیجه باشند:

  1. ایجاد و ایفای کارکرد بازدارندگی برای طرف ضعیف‌تر
  2. انصراف و عدم تمایل به استمرار نبرد توسط طرف قوی‌تر
  3. افزایش هزینه‌های نظامی طرف قوی‌تر (اعم از نیروی انسانی، تسلیحات و تجهیزات و هزینه‌های اقتصادی)

از ویژگی‌های این جنگ می‌توان به موارد زیر اشاره داشت:

  1. نامتعادل و نامتجانس بودن نیروهای نظامی طرفین
  2. نامتعادل بودن تسلیحات و تجهیزات طرفین
  3. روش‌های درگیری متفاوت
  4. استفاده از جنگ روانی

ب) سطح عملیاتی ضربات تاکتیکی ایستگاهی

یکی از رایج‌ترین اشکال نبردهای ناهمگون بهره‌گیری از ضربات تاکتیکی علیه اهداف و منافع قوی‌تر است، که در سطح عملیاتی ضربات تاکتیکی ایستگاهی قابلیت اجرا را دارد. سیستمی بودن و گستردگی شبکه‌های الکترونیک، آسیب‌پذیری‌های متنوع و متعددی را برای کشورهای قدرتمند و صنعتی پدید آورده است. از اینرو دشمنان آنها می‌توانند از طریق طرح‌ریزی و اجرای حملات ایستگاهی علیه آنها، امنیت ملی آنها را شدیداً به چالش بکشند. این ضربات می‌تواند طیف وسیعی را دربربگیرد، که هرکدام بخش‌هایی از منافع یک طرف جنگ را نشانه می‌رود. این روش نبرد در واقع همان بخش خطرناک نبرد ناهمگون برای کشورهای قوی‌تر است و بیشترین تأکید آنها در تبلیغ نبرد ناهمگون نیز پیرامون همین نوع عملیات است. نفوذ به سیستم‌های رایانه‌ای و سرقت اطلاعات و ایجاد اختلال در آنها، پخش انواع ویروس‌ها در شبکه‌های رایانه‌ای، ترور شخصیت‌ها و انهدام استراتژیک به طور مسلحانه و یا انفجارات و خرابکاری و… نمونه‌هایی از این نوع نبرد می‌باشند. این طیف از اقدامات ناهمگون دارای ویژگی‌های خاصی است که برخی از آنها عبارتند از:

  1. پنهان بودن و ناپیدایی عوامل آن.
  2. مقابله با آنها بسیار دشوار است.
  3. دارای پیامدهای راهبردی هستند.
  4. با هزینه‌های بسیار پایینی اجرایی است.
  5. هزینه‌های بالایی را به طرف مقابل تحمیل می‌کند.

 

 

 

منبع: تهدید در برابر تهدید، معنوی رودسری، عبدالله، 1397، ایران سبز، تهران

 

0 دیدگاه کاراکتر باقی مانده