نقشن نیروی هوایی در مهار نیروی زمینی ارتش عراق (2)
اشاره : در بخش نخست این مصاحبه مطالبی در خصوص نقش مهم و موثر نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران در مهار پیشروی نیروی زمینی ارتش بعثی در روزهای نخستین جنگ، عنوان شد و در این خصوص با سرهنگ خلبان بازنشسته محمدرضا قره باغی گفت و گویی را آغاز کردیم. و اینک ادامه این گفت و گو :
  • چه اتفاقی رخ داد که وظیفه نیروی هوایی به یکباره تغییر کرد و ماموریت جلوگیری از پیشروی نیروی زمینی دشمن به این نیرو محول شد؟

در آن زمان چون انتظار حمله از سوی عراق به ایران نمی رفت،  طبیعتاً، نیروی منسجمی هم در منطقه مستقر نشده بود. مقاومت ها به صورت پراکنده توسط نیروهای نظامی و مردمی که در منطقه حضور داشتند، انجام می شد و ولی حجم نیرو و اداوت دشمن بسیار بالا بود و به این دلیل، سد پیشروی دشمن تنها از طریق نیروهای زمینی  تقریباً غیر ممکن خواهد بود.

برای خود من این تعداد نیرو بسیار عجیب بود. وقتی بر فراز دشت های دشمن غربی کشور پرواز می کردم، تعداد بسیار زیادی از نیروهای دشمن را می دیدم  که در حال نفوذ در خاک کشورمان هستند. دشمن از طریق قصر شیرین، سوسنگرد، مریوان، خسروی، سرپل ذهاب و … در حال نفوذ گسترده بود. باید کاری می کردیم و به نوعی، جلوی پیشروی آنها گرفته می شد تا نیروی زمینی به منطقه برسد. به همین جهت این کار بر عهده نیروی هوایی گذاشته شد تا از نفوذ نیروی دشمن جلوگیری کند، که این مهم نیز به خوبی انجام پذیرفت. چه بسا اگر دلاور مردی های خلبانان  نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران نبود، نیروهای دشمن مناطق گسترده از خاک کشور عزیزمان را اشغال می کردند.

  • شما در این مقطع از جنگ بیشتر چه اهدافی را بمباران می کردید و چطور از موقعیت دشمن مطلع می شدید؟ ایا از قبل برای اینگونه عملیات تمرین داشتید و یا می دانستید دشمن چه سلاحی را حمل می کند ؟

هدف ما بمباران ستون های زرهی، ستون های پیاده و قرارگاه های دشمن بود. ما باید به گونه ای عمل می کردیم که جلوی پیشروی آنها گرفته شود. مثلاً سعی می کردیم بمب ها را به صورت جداگانه روی تانک ها و ادوات دشمن که در اول ستون در حرکت بودند، رها کنیم. با این کار راه آنها برای مدتی مسدود می شد و یا ستون های پیاده و قرارگاه های دشمن  را بمباران می کردیم. با این شیوه تا بخواهند مجدد سازماندهی شوند، زمان زیادی سپری می شد.

ما تا موقع رسیدن به ستون های دشمن دقیقاً نمی دانستیم که آنان چه سلاحی حمل می کنند؟ گه گاه با رسیدن به ستون های نظامی دشمن، حتی با سایت های موشکی(( سام6)) نیز برخورد می کردیم. به محض آنکه بالای سر نیروهای دشمن می رسیدیم،  پدافند آنها شروع به شلیک به سمت ما می کرد. ما نیز برای در امان ماندن از آتش سنگین پدافند دشمن با اینکه از خطرات پرواز در ارتفاع پست مطلع بودیم، ولی با این حال در ارتفاع پایین پرواز می کردیم تا شانس دشمن برای هدف قرار دادن ما به حداقل برسد. در این راه نیروی هوایی خلبانان شهید گرانقدری را تقدیم ملت ایران کرد.

ما از قبل هیچ گونه تمرینی برای این نوع نبرد نداشتیم، چون وظیفه تعریف شده نیروی هوایی حراست از آسمان کشور، پشتیبانی از نیروی زمینی و بمباران پایگاه ها و پالایشگاه های دشمن بود و قاعدتاً وظیفه شکار تانک را بر عهده نداشتیم، ولی در آن شرایط ما مجبور بودیم تانک هم شکار کنیم.

معمولاً محلی که نیروهای دشمن در آن منطقه حضور داشتند و یا در حال پیشروی بودند، به ما اطلاع داده می شد، ولی اکثر خلبانان در راه بازگشت از ماموریت با مشاهده اهداف جدید سعی می کردند، آنها را هدف قرار دهند. معمولاً فشنگ ها را به عنوان آخرین شانس نگه می داشتیم ولی با مشاهده هدف جدید تمامی فشنگ ها را روی سر دشمن خالی می کردیم. پس از بازگشت نیز موقعیت نیروهای دشمن را به پست فرماندهی گزارش می دادیم که اکثراً هم بی درنگ برنامه پروازی جدیدی طرح ریزی می شد و چند فروند برای بمباران این اهداف پرواز می کردند.

  • در این زمان روزانه چندبار پرواز می کردید و معمولاً مجهز به چه جنگ افزارهایی بودید؟ آیا در شب هم پروازهای شما ادامه داشت؟

نمی توانم در حال حاضر آمار دقیقی به شما بدهم ، روزانه از پایگاه همدان شاید 30-40 نوبت پرواز انجام می شد. بارها اتفاق می افتاد که من در طی یک روز، چندین بار پرواز می کردم. نه تنها من، وضعیت برای تمام خلبانان همین گونه بود. طبیعی است که جنگ بود و سختی های خودش را داشت. ساعت، زمان، زن، بچه، … هیچ کدام مانع از پرواز نمی شد. همه یکدل و هم قسم شده بودیم که نگذاریم آب خوش از گلوی صدامیان پایین برود.

پرواز های ما روز و شب نداشت؛ چون جنگ روز و شب ندارد. بارها مجبور می شدیم در شب پرواز و اهداف را بمباران کنیم. ما در پروازهایمان از انواع بمب و راکت استفاده می کردیم.

  • به عنوان سوال اخر، به نظر شما نیروی  هوایی در جلوگیری از نفوذ دشمن و پشتیبانی از نیروی زمینی چقدر موفق عمل کرد؟

من فکر می کنم که نیروی هوایی خارج از حد تصور عمل کرد و بسیار موفق بود. نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران علاوه بر دفاع از آسمان ایران و حمله به پایگاه ها و نقاط کلیدی دشمن، جلوی پیشروی سریع نیروی زمینی متجاوز را گرفته بود. این امر میسر نمی شد مگر با دلاور مردی ها و رشادت هایی که توسط کارکنان این نیرو انجام پذیرفت. جا دارد به این نکته اشاره کنم که همه کار را خلبان انجام نمی داد. همه نقش داشتند، کارکنان فنی، کروی پرواز، برج مراقبت، کارکنان بیمارستان پایگاه و … اگر همه دست به دست هم نمی دادند، به هیچ عنوان ما نمی توانستیم موفق عمل کنیم.

  • جناب سرهنگ! ممنون که دعوت ما را قبول کردید و در این گفت و گو شرکت کردید.

من هم از شما تشکر می کنم که برای زنده نگه داشتن یاد رزمندگان و شهدا تلاش می کنید. در پایان، جا دارد که یاد کنم از روح بلند شهدای نیروی هوایی، دوستانی که مدت ها با هم زندگی می کردیم و در کنار هم جنگیدیم. آنها سبک بال پر کشیدند و رفتند و بار مسئولیتی سنگین را بر دوش ما نهادند تا پاسدار خون آنها باشیم. اگر نبود رشادت و شهادت این عزیزان ، معلوم نبود بر سر این انقلاب، مردم و کشور عزیزمان چه آمده بود. اکنون که 22 سال از پایان جنگ می گذرد، با مرور خاطرات گذشته سعی می کنم یاد این عزیزان را زنده نگه دارم.

 

منبع: مجله صف شماره 359، مهر 1389، ساعس اجا، ص174

 

0 دیدگاه کاراکتر باقی مانده