تاریخ طب نظامی(بررسی عملکرد پزشکی نظامی ایران در دوران دفاع مقدس) 52
تاريخچه سازمانها و مؤسسات بهداشتي درماني نظامي موجود در آغاز دفاع مقدس مقدمه پس از كودتاي 29 اسفند 1299هـ. ش و خروج احمد شاه قاجار ازكشور و خلع او ازسلطنت و انتقال سلطنت از خاندان قاجار به رضاخان به كمك ژنرال آيرونسايد و سر سپردگان انگليس درايران، تغييرات و دگرگونيهايي دركليه قسمتهاي كشور از جمله سازمانها و مؤسسات بهداشتي درماني نظامي به وجود آمد و اين تغييرات پس از بركناري رضاخان ازسلطنت توسط متفقين درجنگ جهاني دوم درسال1320هـ ، ش و شروع سلطنت فرزندش محمد رضاپهلوي به دست مستشاران آمريكايي و مطابق سليقه آنان بار ديگر دگرگون گرديد كه تا پيروزي انقلاب اسلامي و متعاقب آن فتح لانه جاسوسي درتاريخ 13/8/1358 و اخراج مستشاران آمريكايي از ايران به صورتهاي مختلف تحت نظر آنان ساماندهي ميگرديد.

همين مسئله سبب شده بود كه درآن ايّام با توجهي كه مستشاران و رژيم پهلوي به ارتش داشتند به تدريج بيمارستانهاي تخصصي نسبتاً مجهزي براي ارتش در تهران در نظرگرفته شود تا درخدمت مسئولين نظامي و خانواده هاي آنان قرارگيرد. بعدها براي تقويت سطح علمي اين مراكز درماني تعدادي ازپزشكان نظامي به دانشگاههاي معتبر جهان درآمريكا و انگليس و فرانسه اعزام شدند و پس از پايان دوره، ضمن خدمت در بيمارستانهاي نظامي و مراكز تخصصي تهران با دانشگاهها نيز همكاري داشتند و همين موضوع سبب شده بود كه تمايل پزشكان و دانشجويان پزشكي به جذب خدمت در ارتش در اوايل بسيار خوب باشد.

ولي بعدها با توسعه دانشگاهها و افزايش استقبال بخش خصوصي از خدمات پزشكان بتدريج تمايل دانشجويان و پزشكان به خدمت در بخش خصوصي و دانشگاهها بيشترشد و در نتيجه از داوطلبان ورود به ارتش كاسته گـرديـد. مسئولـين وقت براي جبران اين وضعيت، سالانه تعدادي دانشجوي بورسيه پزشكي ارتش، خـارج از قبول شدگان كنكور سراسري در دانشكده هاي پزشكي و دندانپزشكي و داروسازي و با سطح نمرات پائين تر از آنها مورد پذيرش قراردادند، اين افراد جهت استفاده از شانس پزشك شدن حاضر شدند كه بورسيه ارتش را بپذيرند و بدين ترتيب تعداد قابل توجهي دانشجوي پزشكي به ترتيب از سال1350 به بعد جذب ارتش گرديد. به طوريكـه تعـداد بورسيـه هاي استخدامي از سال1352 تا 1357 كه توانستند بتدريج از سـال 1358 تا 1368 فارغ التحصيل شوند حدود 1030 نفر بود.

درسالهــاي 1356 و 1357 ش ظهور پيش لرزه هاي فروريختن رژيم پهلوي و پيروزي انقلاب اسلامي اثراتي هم روي ارتش و بافت پزشكي ارتش گذاشت و با بهم ريختن حالت ثبات و آرامش جامعه بسياري از پزشكان و بخصوص متخصصين دولتي و غير دولتي تمايل پيداكردند كه كشور راترك كنند ازجمله تعدادي ازپزشكان ارتش نيز با تقاضاي شخصي و يا با تكيه بر صورتجلسه هاي پزشكي وغيره متقاضي ترك خدمت شدند و بهم ريختگي سازمانهاي دولتي در ماههاي آخر رژيم پهلوي و آغاز پيروزي انقلاب اسلامي سبب شد كه بجهات مختلف با اين قبيل تقاضاها موافقت انجام گيرد.

واين نحوه عملكرد تا آغاز جنگ تحميلي يعني31 شهريور ماه 1359 هـ، ش ادامه داشت. به طوريكه دراين زمــان از300 پـزشك متخصص موجود در هنگـام پيروزي انقـلاب اسلامي حـدود 120 نفر يعني 40% از خدمت رها گرديده بودند.

 

منبع: تاریخ طب نظامی، سرتیپ 2 دکتر خسرو نامجوی نیک، 1389، ایران سبز، تهران.

 

 

0 دیدگاه کاراکتر باقی مانده