عملیات محرم
بخش چهاردهم: اظهارات رزمندگان آرزوي من اينست كه تا جايي كه در اول جنگ بوديم، عراق را به عقب برانيم و اگر هم مقدر است كه شهيد شوم در آنجا شهيد شوم. پس از اصابت گلوله تانك به خودروي ايشان، من بلافاصله به نزديك محل رسيدم و با مشكلاتي شهدا را كمي به عقب تر آورديم. شهيد ضرابي از ناحيه گردن و سر آسيب ديده بود. من هم بالاي سر اين شهيد بودم، هنوز زنده بود وقتي مرا نگاه كرد، لبخندي از رضايت بر لبانش جاري شد. گويا ميخواست به من بگويد كه به آرزويم رسيده ام و دشمن را از خاك مقدس ميهنمان بيرون راندم.

امير سرتيپ 2 علي نيكفرد معاون عملياتي تيپ 1 لشكر 21 (با درجه سرهنگي در دوران عمليات) در مورد شهيد سروان سيد طه ضرابي اضافه مي‌كند: "در صحبتي كه 15 روز قبل از عمليات محرم با اين شهيد بزرگوار داشتم، ايشان بيان نمود كه در روزهاي اول جنگ در يك نبرد نابرابر، دشمن ضمن وارد كردن تلفات و ضايعات به ما، ما را از فكه تا مقابل شوش عقب راند و من آرزو داشتم و دارم كه شكست دشمن را تا تأمين مرز ببينم و انتقام شكست اول جنگ را از دشمن بگيرم.

آرزوي من اينست كه تا جايي كه در اول جنگ بوديم، عراق را به عقب برانيم و اگر هم مقدر است كه شهيد شوم در آنجا شهيد شوم. پس از اصابت گلوله تانك به خودروي ايشان، من بلافاصله به نزديك محل رسيدم و با مشكلاتي شهدا را كمي به عقب تر آورديم. شهيد ضرابي از ناحيه گردن و سر آسيب ديده بود. من هم بالاي سر اين شهيد بودم، هنوز زنده بود وقتي مرا نگاه كرد، لبخندي از رضايت بر لبانش جاري شد. گويا مي‌خواست به من بگويد كه به آرزويم رسيده ام و دشمن را از خاك مقدس ميهنمان بيرون راندم.

 وي لحظاتي بعد به فيض شهادت نائل شد. شهيد ضرابي افسري دوست داشتني بود و نفوذ معنوي زيادي در بين همكاران و پرسنل خود داشت. اين سردار بزرگ سرانجام با به دوش گرفتن پرچم كشورش، بيرون راندن دشمن از خاك كشور را در خط مرز با گلباراني از خون خود جشن گرفته بود و لبخند رضايت بر لب داشت. روانش شاد باد."

 

ستوان يكم محمد علي لعل فرمانده گروهان يكم تكاور ذوالفقار از قرارگاه قائم5 مي‌گويد: مأموريت ما در اين مرحله تصرف منطقه زبيدات بود. ساعت 2 بعداز نيم شب به طرف دشمن حركت كرديم و در ساعت 4 صبح به جاده مرزي عراق رسيديم. فرمانده تيپ قمر بني هاشم برادر كريم نصر بود با او تماس گرفتيم و ماموريت گردان خود را پرسيديم.

 فرمانده تيپ گفت: يك گردان از قسمت راست و گردان ديگر از سمت چپ جاده به طرف جاده به طرف زبيدات پيشروي كنند. من گفتم در مورد اين مأموريت هيچ گونه شناسايي نشده است. ايشان گفت: بايد حركت كنيد. ما حركت كرديم از پاسگاه زبيدات هم عبور كرديم. از دهكده اي نيز گذشتيم. حدود يكصد متر جلوتر رفتيم. ناگهان آتش نزديك نيروهاي عراقي به روي ما باز شد، ولي طولي نكشيد كه آتش قطع شد.

برادر نصر فرمانده تيپ گفته بود: هدف ما يك سه راهي در جاده است. ما در ادامه پيشروي به آن سه راهي رسيديم و خواستيم توقف و تحكيم هدف كنيم، ولي يك برادر پاسدار گفت: بايد جلوتر برويم كه مشاجره اي هم بين ايشان و يك درجه دار بوجود آمد. به هرحال با دخالت من موضوع فيصله يافت و ما به پيشروي خود ادامه داديم. حدود 1500 متر جلوتر رفتيم كه در محل كشتارگاه دشمن قرار گرفتيم. هوا در اين موقع روشن شده بود. تانكهاي عراقي به ما حمله كردند. عده اي از افراد ارتشي و بسيجي به شهادت رسيدند و ما مجبور شديم به همان سه راهي كه گفته شده بود، برگرديم و در آن جا توقف كرديم. اما افراد بسيجي متوقف نشدند و من با گروهان تكاور ستوان بذرافشان همان هدف را تحكيم كرديم ولي نيروهاي عراقي به پيشروي به طرف ما ادامه دادند. ما از رده بالا تقاضاي نيروي كمكي كرديم كه تا يك ساعت نرسيد. نيروهاي عراقي به 200 متري ما رسيده بودند. مهمات ما در حال اتمام بود. به رده بالا گزارش كرديم كه اگر مهمات برسد، مي‌توانيم اين هدف را حفظ كنيم، خوشبختانه مهمات رسيد و ما آن محل را حفظ كرديم و دو روز در آنجا بوديم تا وضعيت بهبود يافت.

در روز 12 آبان، تلاش رسانه هاي خبري و محافل بين المللي درباره عمليات جاري نيروهاي ايران همچنان ادامه داشت و فعال بود. خبرگزاري جمهوري اسلامي ايران به نقل از اعلاميه هاي نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي ايران، اخباري درباره پيروزي نيروهاي خودي منتشر كرد و تعداد اسراي عراقي را قريب 1500 نفر و تانكهاي به غنيمت گرفته شده را 45 دستگاه و جمع خودروهاي به غنيمت گرفته شده از انواع مختلف را 135 دستگاه اعلام نمود.

در همين روز ارتش عراق نيز متقابلاً در اعلاميه‌اي اعلام كرد: يگانهايي از نيروهاي ايراني را محاصره كرده و تعدادي از آنان را به اسارت گرفته اند كه به دور از واقعيت بود. بالاخره حقيقت امر بر رسانه‌هاي گروهي جهان نيز روشن شد كه موفقيت رزمندگان جمهوري اسلامي در اين نبرد واقعيت دارد.

خبرگزاري يونايتدپرس از لندن گزارش داد: آخرين تهاجم نيروهاي ايراني به داخل خاك عراق نيروهاي صدامي را به سمت يك موضع دفاعي‌تر سوق داد و اين امر بدون آنكه ناشي از اعلام آمادگي نظامي عراق باشد، بيانگر نياز سياسي است. اين خبرگزاري اضافه كرد كه اكنون انتقاد كنندگان از عراق به علت آغاز جنگ بعد از رد پيشنهاد صدام براي برقراري آتش بس و عقب نشيني نيروهاي عراقي به مرزهاي بين المللي از سوي ايران، قصد دارند صدام حسين را با اسلحه و سرباز ياري دهند.

 

ستاد مشترك ارتش و سپاه پاسداران در اعلاميه مشترك خود در روز 13/8/61 اعلام نمودند كه تاكنون بيش از 550 كيلومتر مربع از مناطق اشغال شده آزاد گرديده و منطقه وسيعي از خاك عراق در ديد و تير رزمندگان اسلام قرار گرفته است. تعداد اسراي عراقي تخليه شده به پشت جبهه 1520 نفر كه هفت نفر افسر ارشد عراقي در ميان اسرا وجود دارد كه اغلب آنان فرماندهان يگانهاي تيپ 606 عراق بوده اند. در اين اعلاميه همچنين به آزادسازي دو پاسگاه مرزي عراق به نام عين منصور و حمادشهاب اشاره شده بود و درباره پاسگاههاي زبيدات، ابوغريب، شرهاني و بجليه عراق اعلام شد كه اين پاسگاهها در تيررس رزمندگان ما قرار گرفته است.

بنابراين تا پايان روز 13 آبان هنوز اين پاسگاهها به تصرف نيروهاي خودي درنيامده بود و پاسگاه چم هندي نيز كماكان در تصرف دشمن قرار داشت.

روز 14 آبان ماه حادثه مهمي در منطقه رخ نداد و نيروهاي خودي و دشمن تنها مبادرت به مبادله آتش نمودند. در ساعت 1530 مورخه 15/8 دشمن در منطقه گردان 131 از قرارگاه قائم 3 از طرف پاسگاه شرهاني مبادرت به پاتك نمود كه گردان مزبور با پشتيباني آتش توپخانه و برخورداري از آتش هوانيروز و مقاومت و ايثار تمامي پرسنل، پاتك دشمن را دفع نمود و وضعيت به نفع نيروهاي خودي پايان يافت.

در طول مدت نبرد از روز 12/8 الي خاتمه 15/8/61 طرحريزي براي ادامه عمليات و رسيدن به يك خط مطمئن پدافندي ادامه يافت و سرانجام پس از يك تجديد سازمان سريع و جابجايي نيروهاي لازم يگانهاي قرارگاه قائم براي اجراي مرحله بعدي عمليات در روز 15/8 آماده شدند.

نتيجه كلي مرحله دوم عمليات محرم (كربلا 5) تا تاريخ 15/8/61 را مي‌توان به شرح ذيل جمع بندي نمود:

ـ الحاق كامل يگانهاي قرارگاه قائم 3 در خط حمرين و آزادسازي ارتفاعات مهم حمرين (هدف توفيق)

ـ آزادسازي كامل مرز جمهوري اسلامي ايران در محدوده ارتفاعات حمرين 

ـ تصرف پاسگاه عين منصور و حماد شهاب عراق و نفوذ به داخل خاك عراق در منطقه حمرين 

ـ به اسارت درآوردن حدود 800 نفر از نيروهاي دشمن كه يكصد نفر آنان مجروح بودند.

ـ كشته و زخمي نمودن حدود 900 نفر از نيروهاي دشمن

ـ انهدام 10 دستگاه تانك و نفربر

ـ به غنيمت گرفتن 22 دستگاه تانك و نفربر

ـ انهدام حداقل يك تيپ

ـ انهدام 3 فروند هواپيما

ـ به غنيمت گرفتن تعداد زيادي خودرو و سلاحهاي مختلف

 

رزمندگان اسلام يك تيپ دشمن را با تجهيزات جنگي به اسارت گرفتند

قرارگاه قائم ـ خبرگزاري جمهوري اسلامي ـ 12/8/1361

در مرحله دوم عمليات ظفرمندانه محرم يك تيپ كامل دشمن با تمامي وسايل نظامي خود در شمال غربي عين‌خوش به اسارت رزمندگان اسلام درآمد.

به گزارش خبرگزاري جمهوري اسلامي از قرارگاه قائم در مرحله دوم عمليات كه از ساعت 2300 ديشب در جنوب منطقه عملياتي و در محور چهارم انجام گرفت، علاوه بر اسارت تمامي پرسنل يك تيپ دشمن كه از 25 ماه قبل در خاك ايران مستقر بودند، 22 تانك و نفربر دشمن نيز سالم به غنيمت گرفته و انتقال اسرا و غنايم متجاوزان بعثي به پشت جبهه آغاز شد. بر اساس همين گزارش پرسنل دو گردان زرهي دشمن با كليه تانكها و تجهيزات جنگي خود در جنوب غربي عين‌خوش و در حد فاصل رودخانه دويرج و نقاط مرزي به محاصره مدافعان اسلامي درآمد. ساعت مخابره: 1047

 

آمار اسرا و تلفات دشمن در دومين مرحله عمليات

قرارگاه قائم ـ خبرگزاري جمهوري اسلامي ـ 12/8/1361

به گزارش خبرگزاري جمهوري اسلامي از قرارگاه قائم در دومين مرحله از عمليات افتخار آفرين محرم كه ساعت 2300 شب گذشته آغاز شد تا كنون 700 تن از متجاوزين بعثي به اسارت سپاه اسلام درآمده اند و كار انتقال آنان به پشت جبهه آغاز شده است. برپايه همين گزارش تعداد تلفات دشمن بين 400 الي 500 تن اعلام شده است. ساعت مخابره: 1225

 

 

هدايت عمليات در مرحله سوم 

قرارگاه قائم (عج) به منظور تأمين كامل خط پيروزي و دسترسي به جاده آسفالته شرهاني و الحاق كامل يگانهاي عمل كننده با يكديگر و اشغال مواضع پدافندي، مناسب در مقابل دشمن مرحله سوم عمليات محرم را با رمز يا زينب (س) در ساعت 2315 ـ 15/8 آغاز نموده و تلاش اصلي در اين مرحله قرارگاه قائم 3 (تيپ1 لشكر21 حمزه و تيپ17 علي ابن ابيطالب (ع)) و قرارگاه قائم 4 (تيپ 14 امام حسين (ع) و تيپ 84 پياده خرم آباد) در نظر گرفته شده بود كه به صورت قرارگاهي  به حوادث اين مرحله مي‌پردازيم.

 

الف ـ قرارگاه قائم1 (تيپ 8 نجف)

در ساعت 0020 ـ 16/8 گزارش مي‌نمايد يگانهاي عمل كننده در جناح چپ به نزديك جاده آسفالته شرهاني رسيده اما در جناح راست هنوز با آسفالت فاصله داريم.

در ساعت 0112 ـ 16/8 گزارش نمود كه به جاده آسفالته رسيده اند. بدين ترتيب عملاً تا ساعت 0130 هدفهاي خود را در حدّ خط پيروزي تأمين و در ادامه عمليات موفق مي‌گردد يك ارتفاع مهم و مسلط به منطقه جنوب حمرين را تصرف و تعدادي از چاههاي نفتي عراق در منطقه مذكور را تصرف و تا سه كيلومتري شهرك طيب عراق پيشروي نمايد. رزمندگان اين قرارگاه شجاعانه با دشمن جنگيدند و با سرعت به اهداف خود دست يافتند و تلاش مذبوحانه دشمن در پاتك نيز با شكست مواجه شد اما دشمن با تحركات جديد در مقابل اين قرارگاه و اجراي آتشهاي انبوه مانع پيشروي يگانهاي اين قرارگاه به طرف شهرك طيب عراق شد.

 

ب ـ قرارگاه قائم 2 (تيپ 25 كربلا و گردان 907 ژاندارمري)

در ساعت 2320 ـ 15/8 يگانهاي پيشرو و خط شكن با نيروي تأميني دشمن درگير شدند و در ساعت 2350 موفق مي‌گردند ضربات سختي به دشمن وارد و گزارش مي‌كنند. دشمن در حال فرار است و ما در تعقيب آنها هستيم. در ساعت 2400 ـ 15/8 تعدادي از نيروهاي دشمن را به اسارت خود درآوردند. پيشروي به سرعت ادامه مي‌يابد و در ساعت 0012 ـ 16/8 به جاده آسفالته زبيدات مي‌رسند و در ساعت 0032 16/8 گزارش مي‌كنند دشمن در پشت جاده آسفالته موضع گرفته و شديداً مقاومت مي‌كند و ما در حال انهدام آنها هستيم.

قرارگاه قائم 2 با رشادت وصف ناپذير عمليات را ادامه و در ساعت 0045 ـ 16/8 موفق به تصرف و تأمين مرز مشترك و اهداف خود مي‌شود و شروع به تحكيم مواضع متصرفي مي‌نمايد.

تا ساعت 0735 تعداد پنجاه دستگاه خودروي دشمن به غنيمت گرفته مي‌شود. درگيري نزديك يگانها با دشمن ادامه مي‌يابد يگانها قادر مي‌شوند هدفهاي تصرف شده را حفظ كنند.

در ساعت 0805 ـ 16/8 كليه واحدهاي عمل كننده، جاده ارتباطي دشمن در حدّ واگذاري را تصرف نمودند.

 

برادر پاسدار حبيب الله محمدي معاون گردان در تيپ 25 كربلا درباره اجراي اين مرحله از عمليات مي‌گويد: در اجراي اين مرحله يگان ما به محلي رسيد كه پادگان دشمن بود و باند بالگرد و ميدان صبحگاه داشت و خيلي مجهز بودند و با شناسايي هايي كه كرده بوديم، طرح چنين تهيه شده بود كه از شيارهاي منطقه عبور كنيم و نيروهاي دشمن را دور بزنيم و آنها را محاصره كنيم.

در اين مرحله نيز گردان صاحب الزمان با مأموريت خط‌شكن وارد عمل شد و بسيار خوب عمل كرد و دشمن غافلگير شد و افراد ما با فرياد الله اكبر به دشمن حمله كردند و با دادن دو شهيد سنگرهاي دشمن را فتح كردند و تعدادي از افراد دشمن را به اسارت گرفتند و در همان محل با گردان هاي ديگر الحاق حاصل شد و نيروها هماهنگ به پيشروي ادامه دادند تا به نزديك جاده آسفالته رسيدند و به شهرك زبيدات نزديك شدند.

 فرمانده تيپ دستور داد: در همانجا كه هستيم، توقف و پدافند كنيم، اما چون در جناحين ما تيپ 8 نجف و تيپ 17 علي ابن ابيطالب (ع) هماهنگ پيشروي نكرده بودند، به همين علت گردان ما از اطراف به شدت زير آتش دشمن قرار گرفت و تعدادي از افراد ما شهيد و مجروح و تلفاتي به ما وارد شد و فشار دشمن هر لحظه به يگانهاي تيپ 25 كربلا اضافه مي‌شد تا اينكه فرداي آن روز (16/8) تيپ قمر بني هاشم با يك تيپ از ارتش و تيپ 8 نجف و تيپ 17 علي ابن ابيطالب (ع) به حملات هماهنگ خود ادامه دادند و نيروهاي ما در يك خط مناسب قرار گرفتند و توانستيم پاتكهاي دشمن را دفع كنيم و بدين ترتيب منطقه اي كه تصرف كرده بوديم حفظ شد و تحكيم موضع نموديم.

 

ج ـ قرارگاه قائم 3

تيپ 1 لشكر 21 حمزه در قالب قرارگاه قائم 3 نتيجه مرحله سوم عمليات محرم تا صبح 16/8 را به شرح ذيل منعكس نموده است.

گردان 138 ادغامي با سپاه از ارتفاعات حمرين به سمت پاسگاه شرهاني كه خط پدافندي جديد دشمن بود تك نموده و پس از انهدام نيروهاي دشمن در يك كيلومتري جنوب جاده آسفالته شرهاني ـ زبيدات به تحكيم مواضع و پدافند مشغول گرديد.

گردان 131 و 140 ادغامي با 2 گردان از سپاه در محور سمت چپ (گردان 131 به چپ و گردان 140 به راست) از دو كيلومتري پاسگاه شرهاني تك خود را آغاز و پس از انهدام نيروهاي باقيمانده دشمن پاسگاه شرهاني را تصرف و در قسمت غرب آن مبادرت به پدافند مي‌نمايد.

يگانهاي تيپ با كمك يگانهاي سپاه پاسداران موفق مي‌شوند در خط پدافندي جديد از پاسگاه شرهاني در امتداد جاده آسفالته تا شهرك زبيدات مستقر و تحكيم مواضع نمايند.

جزئيات عمليات و پيامهاي قرارگاه قائم3 و تيپ 1 لشكر21 در طول اين مدت به شرح ذيل مي‌باشد:

در ساعت 2320 ـ 15/8 يگانها با نيروهاي تأميني دشمن درگير مي‌شوند و مبادرت به انهدام سنگرها و نيروهاي دشمن مي‌كنند.

در ساعت 2350 با نفوذ نيروهاي هجومي به مواضع اصلي دشمن در حمرين اين قرارگاه گزارش مي‌كند كه تانكهاي دشمن عقب گرد كرده و در حال فرار هستند.

در ساعت 0055 ـ 16/8 يك گردان تانك دشمن را محاصره مي‌نمايند.

در ساعت 0057 ـ 16/8 برابر گزارش پست شنود گردان 423 و يك گردان ديگر دشمن محاصره شده و اين دو گردان تقاضاي كمك فوري از لشكر 10 زرهي مي‌نمايند كه به نظر مي‌رسد گردانهاي فوق توسط قرارگاه قائم3 محاصره شده اند.

در ساعت 0058 ـ 16/8 در سمت چپ به ميدان مين دشمن برخورد كرده كه مشغول باز كردن گذرگاه در ميدان مين مي‌شوند.

در ساعت 0233 يك فروند هواپيماي دشمن مورد اصابت قرار گرفت و سرنگون شد.

در ساعت 0347 نيروهاي عراقي در منطقه هدف قرارگاه قائم 3 تسليم شدند.

در ساعت 0745 ـ 16/8 تيپ 1 لشكر 21 حمزه گزارش نمود در ضلع شمالي پاسگاه شرهاني و ابوغريب با دشمن در حال نبرد هستيم ضمناً سمت راست با قرارگاه قائم 2 الحاق حاصل شده اما سمت چپ با قرارگاه قائم 4 الحاق حاصل نشده است.

 

بردار سپاهي علي عليزاده از تيپ 17 علي ابن ابيطالب مي‌گويد:

در مرحله سوم عمليات محرم، افراد گردان روح الله چندان روحيه خوبي نداشتند؛ زيرا مدت 10 روز بود در منطقه بودند. براي مرحله سوم فرماندهان گفتند كه گردان ما در آن شركت نخواهد كرد و اين امر سبب ناراحتي آنها شده بود.  آنها از فرماندهان خود خواستند؛ حتماً در اين مرحله نيز شركت داده شوند و اين موضوع پذيرفته شد.

 روحيه گردان ما بالا رفت و گردان ما در حمله شركت كرد.  ما همزمان با ديگر واحدها حمله را شروع كرديم و در مسير پيشروي با يك موضع تير بار دشمن مواجه شديم، آن را خنثي كرديم و به حمله به مواضع اصلي دشمن ادامه داديم و به جاده پاسگاه شرهاني نزديك شديم و حدود ساعت 0230 به جاده آسفالته اي رسيديم.  قبل از روشنايي همه يگانها به هدفهاي خود رسيدند و در حاشيه جاده آسفالته موضع پدافندي گرفتند و بدين ترتيب اين مرحله از عمليات با موفقيت انجام شد.

 

 منبع: عملیات محرم، پورداراب، سعید، 1385،ایران سبز،تهران

. گردان 138 پياده در آغاز تهاجم عراق در منطقه فكه مستقر بود و سروان طه ضرابي يكي از فرماندهان گروهان آن گردان را به عهده داشت.

 

0 دیدگاه کاراکتر باقی مانده