عملیات محرم
كمبود پرسنل حساس به خصوص فرمانده گروهان به دليل تلفات عمليات فتح المبين و بيت المقدس چشمگير بود به طوري كه در تيپ1 لشكر 21 از 12 فرمانده گروهان چهار فرمانده گروهان افسر و بقيه از درجهداران بودند

 

بخش هفتم: ادامه سازمان رزمی

ب ـ قائم 2 به فرماندهي برادر پاسدار مرتضي قرباني

تيپ 25 كربلا شامل:                

ـ گردان پياده علي ابن ابيطالب (ع)

ـ گردان پياده امام محمد باقر(ع) 

ـ گردان پياده سيد الشهدا (ع)

ـ گردان پياده صاحب الزمان (ع)

ـ گردان پياده يا زهرا (ع) 

ـ گردان پياده امام حسن عسگري (ع)

ـ گردان پياده حمزه 

ـ گردان پياده ابوالفضل 

ـ گردان 907 ژاندارمري ناحيه خوزستان

ـ گردان ضد زره 106 م م حر 

ـ گروهان تخريب شهيد عظيمي

ـ دو آتشبار 105 ميلي متري از گردانهاي 323 و 368 توپخانه از ارتش (كمك مستقيم)

ـ آتشبار 152م م 4 توپه ولايت فقيه از سپاه پاسداران

ـ گروهان شناسايي (4 دسته شناسايي )

ـ يگانهاي پشتيباني خدمات رزمي

 

ج ـ قائم 3 به فرماندهي مشترك سرهنگ علي رزمي از جانب ارتش و برادر پاسدار زين الدّين از جانب سپاه

(1) تيپ1 لشكر21 حمزه به فرماندهي سرهنگ پياده علي رزمي شامل:

ـ قرارگاه وگروهان قرارگاه تيپ

ـ گردان 131 پياده

ـ گردان 138 پياده

ـ گردان 140 پياده

ـ گردان 327 توپخانه مختلط (كمك مستقيم)

ـ يگانهاي پشتيباني رزمي وپشتيباني خدمات رزمي

(2) تيپ 17 علي ابن ابيطالب (ع) به فرماندهي برادر پاسدار مهدي زين الدّين شامل:

ـ قرارگاه وگروهان قرارگاه تيپ

ـ گردان پياده امام حسن مجتبي (ع)

ـ گردان پياده امام محمد تقي (ع)

ـ گردان پياده امام هادي (ع)

ـ گردان پياده ولي عصر (عج)

ـ گردان پياده امام موسي ابن جعفر (ع)

ـ گردان پياده امام رضا (ع)                          

ـ گردان پياده روح الله (ـ) 

ـ گردان پياده رسول الله (ص)

ـ يگانهاي پشتيباني رزمي و پشتيباني خدمات رزمي

 

د ـ قائم 4 به فرماندهي مشترك برادر پاسدار رضا حبيب اللهي از جانب سپاه و سرهنگ اسكندر بيرانوند از جانب ارتش

(1) تيپ14 امام حسين (ع) به سرپرستي برادر پاسدار رضا  حبيب اللهي:

ـ قرارگاه و گروهان قرارگاه تيپ

ـ گردان پياده امير المومنين (ع)

ـ گردان پياده امام حسن (ع)

ـ گردان پياده امام حسين (ع)

ـ گردان پياده امام سجاد (ع)

ـ گردان پياده امام محمد باقر(ع)

ـ گردان پياده امام جعفر صادق (ع)

ـ گردان پياده امام موسي ابن جعفر (ع)

ـ گردان پياده امام رضا (ع)

ـ گردان پياده امام جواد (ع)    

ـ گردان پياده يا زهرا (س)

ـ آتشبار 105م م چهار توپه حمزه

ـ گردان زرهي شهيد عسكري 

ـ گردان پدافند هوايي ساعد 

ـ يگانهاي پشتيباني و پشتيباني خدمات رزمي

(2) تيپ 84 خرم آباد به فرماندهي سرهنگ پياده اسكندر بيرانوند شامل: 

ـ قرارگاه و گروهان قرارگاه تيپ

ـ گردان 111 پياده 

ـ گردان 139 پياده 

ـ گردان 182پياده

ـ گردان 802 پياده 

ـ گردان 244 تانك 

ـ گروهان 219 سوار زرهي مستقل تيپ

ـ گردان 303 توپخانه 105 م‌م كمك مستقيم

ـ آتشبار 354 توپخانه پدافند هوايي

ـ گردان پشتيباني تيپ و يگانهاي پشتيباني خدمات رزمي تيپ

 

هـ ـ  قائم 5 ـ تيپ 144 قمر بني هاشم به فرماندهي برادر پاسدار كريم نصر شامل:

ـ قرارگاه و گروهان قرارگاه

ـ گردان پياده خيبر    

ـ گردان پياده تبوك 

ـ گردان يكم تكاور تيپ 58 تكاور ذوالفقار 

ـ گروهان ضد تانك 106 م‌م عون

ـ يگانهاي پشتيباني خدمات رزمي

و ـ  قائم 6

تيپ 35 امام سجاد (ع) به فرماندهي برادر پاسدار محمد نبي رودكي به شرح ذيل:

ـ گردان پياده نور 

ـ گردان پياده راعد

ـ گردان پياده حشر 

ـ گردان پياده طور

ـ گردان پياده قدر

ـ گردان پياده حديد 

ـ يگانهاي پشتيباني خدمات رزمي

 

ز ـ سازمان براي رزم توپخانه قرارگاه قائم (عج) در عمليات محرم 

(1) توپخانه يگانهاي در خط پدافندي:

 ـ آتشبار 332 توپخانه 130 م‌م و آتشبار سوم كاتيوشا (ـ) از گردان 376 توپخانه پشتيباني آتش گردان 907و 205 ژاندارمري مستقر در جنوب دهلران از چيلات تا بيات 

ـ گردان 382 توپخانه 155 م‌م ـ خ ك كمك مستقيم تيپ 3 زرهي لشكر 16

ـ گردان 323 توپخانه 155 م‌م (ـ) گروه 55 توپخانه كمك مستقيم تيپ 37 زرهي

ـ گردان 381 توپخانه 155 م‌م (ـ) گروه 11 توپخانه كمك مستقيم تيپ 58 تكاور ذوالفقار 

 

(2) توپخانه قرارگاه هاي تك‌ور

الف ـ قائم 1

ـ گردان 301 (ـ) 105 م‌م كمك مستقيم

ـ آتشبار 130 م‌م از گردان 332 تقويت گردان 301 (ـ)

ـ دو قبضه كاتيوشا تقويت گردان 301 (ـ)

ب ـ قائم 2

ـ گردان 105 م‌م (ـ) شامل آتشبار 105 م‌م از گردان 323 توپخانه و آتشبار 105 م‌م از گردان 368 توپخانه كمك مستقيم

ـ آتشبار 130 م‌م سعيد از سپاه تقويت گردان 105 م‌م (ـ)

 ج ـ  قائم 3

ـ گردان 327 توپخانه مختلط (105، 155، 203) م‌م كششي كمك مستقيم

ـ آتشبار توپخانه 130 م‌م گردان 347 تقويت گردان 327                 

د ـ  قائم 4

ـ گردان 303 توپخانه 105 م‌م تيپ 84 كمك مستقيم

ـ آتشبار توپخانه 130 م‌م گردان 399 توپخانه تقويت گردان 303                 

ـ  آتشبار 203 م‌م (ـ) تقويت گردان 303

ـ دو قبضه كاتيوشا از آتشبار سوم گردان 376 تقويت گردان 303

 

(3) توپخانه عمل كلي

ـ گردان 342 توپخانه 130 م‌م گروه 33 توپخانه

ـ آتشبار 130 م‌م (علي) (ـ) از توپخانه سپاه

ـ گردان 376 كاتيوشا 122 م‌م (ـ)

 

(4)پدافند هوايي

ـ يك ايستگاه موشكي هاگ كه در تپه 202 در حوالي عين‌خوش استقرار يافت به علاوه چهار قبضه توپ ضد هوايي اورليكن از نيروي هوايي ارتش پدافند ارتفاع بالا و متوسط منطقه عمليات محرم را به عهده گرفتند.

ـ گردان 365 پدافند هوايي 23 ميليمتري تقويت شده از ارتش با دسته هاي پدافند هوايي گردانهاي ارتشي مستقر در منطقه مجهز به موشكهاي سهند 3 و ضد هوايي 50 ميليمتري چهار لوله و همچنين تعداد 46 قبضه توپ 23 ميليمتري از سپاه پدافند ارتفاع پايين منطقه را به عهده گرفتند. شايان ذكر است كه نيروي هوايي پوشش هوايي را در طول عمليات به مدت دو هفته عهده دار و اقدامات تاكتيكي لازم را به عمل آوردند.

لازم به توضيح است كه استعداد گردان هاي سپاه پاسداران حدود سيصد نفر مجهز به تفنگ وتيربار و جنگ‌افزارهاي سبك ضد زره و استعداد گردانهاي ارتشي حدود يكهزار نفر با سلاحهاي پشتيباني از قبيل موشك تاو، خمپاره‌انداز 81 و 120 ميليمتري و موشك‌اندازهاي 107 ميليمتري نصب بر روي خودرو در عمليات شركت نموده‌اند.                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فرماندهي در يگانهاي ادغامي

فرماندهي: در طرح عملياتي شماره5 قرارگاه عملياتي قائم (عج) چنين آمده است كه فرماندهي عمليات با حضرت مهدي (عج) خواهد بود و هدايت عمليات با قرارگاه قائم ‌مي‌باشد و پاسگاه اصلي در منطقه چنانه و پاسگاه تاكتيكي در عين‌خوش در نظر گرفته شده بود. توضيح اينكه در قرارگاه هاي مشترك قرارگاه قائم فرماندهي به طور مشترك اعمال مي‌گرديد، ليكن در قرارگاه هاي قائم كه صرفا ً از يگانهاي ارتش و سپاه تشكيل شده بود، فرماندهي با فرمانده تيپ مربوطه بود و صرف نظر از مسائل جزئي مشكل خاصي در هدايت عمليات در يگانها وجود نداشت.

ادغام: بنا به اظهار امير سرتيپ منوچهر دژكام فرماندهي وقت قرارگاه قائم (عج) ادغام يگانها به شرح ذيل صورت پذيرفته است.

الف ـ ادغام در يگانهاي پياده: در يگانهاي پياده، دستور قرارگاه قائم از سوي فرماندهي مشترك ارتش و سپاه به شرح زير به يگانها ابلاغ گرديده بود كه در رده گروه كه از دو تيم الف و ب تشكيل شده بود. تيم الف از ارتش و تيم ب از سپاه  و فرماندهي با فرمانده گروه از ارتش و در گروه دوم تيم الف از سپاه و تيم ب از ارتش و فرمانده گروه از سپاه و در گروه ادوات فرماندهي به طور مشترك بود. در رده دسته فرماندهي در دسته يكم از ارتش و در دسته دوم از سپاه و در دسته ادوات فرماندهي به طور مشترك به يگانها ابلاغ گرديده بود و در رده گروهان و گردان و تيپ فرماندهي مشترك به يگانهاي پياده ابلاغ گرديده بود.

ب ـ ادغام در يگانهاي زرهي: يگانهاي زرهي ارتش و سپاه از دستورات بالا مستثني بوده و هر يگان زرهي به طور مستقل عمل مي‌نمود و بعضاً هماهنگي هاي لازم از سوي فرمانده گردان ها و تيپ به عمل مي‌آمد.

ج ـ ادغام در يگان هاي توپخانه: در يگان هاي توپخانه مسئله ادغام مطرح نبود. در عمليات محرم، سپاه پاسداران با تعدادي توپ كه اكثراً از توپ هاي غنيمتي بود، به طور مستقل عمل مي‌كردند، توپخانه ارتش نيز از اين امر مستثني نبوده است و برابر وظايف ذاتي خويش از يگان هاي رزمي پشتيباني به عمل مي‌آورد و گهگاه براي هماهنگي لازم در مركـز تطبيق آتشها مسئولين توپخانه ارتش و سپاه حضور يافته تبادل نظر و هماهنـگي مي‌نمودند.

 

نقاط ضعف و برجسته نيروهاي خودي 

الف ـ نقاط برجسته

ـ پيروزي هاي پي در پي رزمندگان اسلام در عملياتهاي طريق القدس، فتح المبين، بيت المقدس باعث تقويت روحيه پرسنل گرديده و نيروهاي خودي در شرايط روحي بسيار خوبي بودند.

ـ نيروهاي خودي داراي انگيزه قوي و برتر نسبت به دشمن بودند، زيرا نبرد ما نبرد حق عليه باطل و  عليه متجاوز و اشغالگر بود در حالي كه نيروهاي دشمن فاقد چنين انگيزه اي بودند.

ـ ايمان و روحيه شهادت طلبي نيروهاي خودي قابل مقايسه با نيروهاي دشمن نبود و همين عامل، عامل پيروزي در عمليات ها شده بود. 

ـ تجربيات كسب شده در نبرد شبانه در عمليات هاي مختلف از نقاط برجسته نيروهاي خودي بود و حس اعتمادي كه در پرسنل وجود داشت ما را زودتر به پيروزي مي‌رساند.

ـ پشتيباني هاي مردمي و حضور گسترده مردم در صحنه عمليات و فعاليت گسترده جهادها در انجام عمليات مهندسي عامل تقويت روحيه نيروهاي خودي و قابل مقايسه با نيروهاي دشمن نبود.

ـ حضور بيش از حد نيروهاي مردمي و بسيج در صحنه هاي نبرد باعث گرديده بود كه استعداد نيروهاي خودي به مراتب بيش از نيروهاي دشمن گردد و همين امر توان رزمي نيروهاي خودي را افزايش داده بود.

 

          ب ـ نقاط ضعف

ـ كمبود پرسنل حساس به خصوص فرمانده گروهان به دليل تلفات عمليات فتح المبين و بيت المقدس چشمگير بود به طوري كه در تيپ1 لشكر 21 از 12 فرمانده گروهان چهار فرمانده گروهان افسر و بقيه از درجه‌داران بودند. 

ـ نيروهاي خودي از نظر زرهي ضعيف تر و دشمن از توانايي زرهي بسيار زيادي برخوردار بود.

ـ امكانات پيشرفته در مورد خنثي كردن مين و موانع وجود نداشت و در نتيجه خنثي كردن ميادين مين و عبور از آنها مشكل عمده يگانها محسوب مي‌شد.

ـ نيروهاي خودي در مقابل كاربرد سلاحهاي شيميايي دشمن آسيب پذير بودند و تجهيزات و امكانات تكافو نمي‌نمود.

ـ عدم تدارك كافي قطعات يدكي خودروها و ادوات زرهي و حصر اقتصادي توسط استكبار جهاني و طولاني شدن جنگ و آسيب رسيدن به خودروها و وسائل باعث شده بود تحرك يگان ها بسيار كاهش يابد در حالي كه دشمن برتري كامل داشت.

 

منبع: عملیات محرم، پورداراب، سعید، 1385،ایران سبز،تهران

 

0 دیدگاه کاراکتر باقی مانده