کلاه سبزها : خاطرات نیروهای ویژه هوابرد
بخش سوم: تاریخچۀ تشکیل تیپ نیروهای ویژۀ هوابرد - فعالیت پس از جنگ تحمیلی در سال 1370، پس از گذشت سه سال از پذیرش قطعنامه اجرای مرحله به مرحلۀ آتشبس، مسئولان تراز اول کشوری، فرماندهان و کارشناسان نظامی به این نتیجه رسیدند که با توجه به افزایش فعالیتهای گروهکهای ضدانقلاب در خطوط مرزی، توطئههای آشکار و پنهان امپریالیسم جهانی به سرکردگی آمریکای جنایتکار و توسعهطلب که روزبهروز پیچیدهتر مدرنتر میشد

تشکیل یک یکان ویژۀ واکنش سریع  مورد نیاز است. در این راستا، با برنامه‌ریزی و کارشناسی و نیز با تصویب فرمانده معظم کل قوا، به استناد امریۀ شمارۀ 57/07/201 – 28/7/70 صادره از ادارۀ پنجم سماجا، تیپ 3 نوهد در 7 اسفند 1370، از لشکر 23 انتزاع (مشتمل بر سه گردان 745، 748 و 154)، سه گردان عملیاتی نوهد (نیروهای ویژۀ هوابرد)، آموزشگاه جنگ‌های نامنظم، گروهان عملیات روانی ، یکان رهایی گروگان، گردان پشتیبانی، دستۀ مخابرات و گروهان قرارگاه در پادگان افسریه تشکیل شد و تحت عنوان تیپ 65 نیروهای ویژه هوابرد (کلاه‌سبزها) از سال 1371 فعالیت تخصصی خود را آغاز کرد. برخی از فعالیت‌های تیپ، پس از تشکیل و انتزاع از لشکر 23 به شرح زیر است :

1. به دلیل گسترش فعالیت گروهک‌های ضدانقلاب و منافقین در مناطقی از جنوب و غرب، تیم‌های عملیاتی تیپ در آنجا مستقر شدند. این تیپ با همکاری سایر نیروهای ارتش، در برخورد با این گروهک و وارد آوردن آسیب جدی به آن‌ها در سال‌های 1370 تا 1380 نقش چشمگیری داشت؛

زمانی که اوج فعالیت‌های تروریستی منافقین در کشور بود. دستگیری و به هلاکت رساندن تعداد زیادی از عناصر نفاق و انجام عملیات‌های نفوذ و سری در داخل خاک عراق به منظور ضربه زدن به پایگاه‌های منافقین، از جمله مأموریت‌های آنان بود؛ مجاهدت‌های خاموشی که تا کنون در هیچ کتابی به نگارش در نیامده است.

2. هم‌زمان با فعالیت در جنوب، به دلیل تجربۀ بالای ناشی از مبارزه با اشرار و منافقین، برابر تدابیر فرماندهان و مسئولان در سال‌های 1376 تا 1379 که امنیت مناطق شرق کشور بر عهدۀ ارتش جمهوری اسلامی بود، تیم‌های این تیپ به این مناطق اعزام شدند و با انجام عملیات‌های مختلف، ضمن تأمین امنیت در مناطق شرقی کشور، در زمانی که طالبان در افغانستان حکومت را به دست گرفت، مانع از فعالیت‌های تروریستی نیروهای افراطی وابسته به طالبان در منطقه شد. آن‌ها با وارد کردن ضربات جدی به کاروان‌های مواد مخدر و دستگیری قاچاقچیان، ضمن ایجاد رعب و وحشت در بین آنان، سبب ایجاد آرامش و رونق فعالیت‌های اقتصادی قانونی در مناطق شرقی کشور شدند و بین هم‌وطنان بلوچ و ساکنان شرق کشور محبوبیت بسیاری به دست آوردند. در ایجاد هراس و وحشت در بین قاچاقچیان همین بس که در شنودهایی که اسناد آن هم موجود است، قاچاقچیان به شدت نیروهای خود را از درگیری و مواجهه با کلاه‌سبزهای ارتش که همان نیروهای تیپ بودند، بر حذر می‌داشتند، از‌این‌رو، زمانی که با این نیروها مواجه می‌شدند، به دلیل سرعت عمل وجسارت تیم‌های عملیاتی تیپ 65 ترجیح می‌دادندY با به جا گذاشتن محموله‌های مواد مخدر، صحنۀ درگیری را ترک کنند و به داخل خاک افغانستان متواری شوند. زمانی هم که با طرح‌ریزی دقیق تیم‌های عملیاتی تیپ، در کمین این نیروها گرفتار می‌شدند، تلفات سنگینی می‌دادند.

3. پس از سقوط حکومت صدام و نیز استقرار نیروهای فرامنطقه‌ای در غرب و جنوب ایران، تیم‌های عملیاتی تیپ در کنار سایر نیروهای ارتش و سپاه در آماده باش به سر می‌بردند. پس از برقراری امنیت نسبی در عراق، نیروهای این تیپ به تهران بازگشتند.

4. طی سال‌های اخیر، این نیروها که تجربیات گران‌بهایی در طول هشت سال دفاع مقدس و پس از آن، در درگیری با دشمن بعثی و گروهک‌های ضدانقلاب به دست آورده بودند، در انتقال تجربه‌های خود به دیگر بخش‌های نیروهای مسلح اهتمام ورزیدند. تقویت برنامه‌های آموزشی، باز آموزی، به روز کردن آموزش‌ها، مشارکت در مأموریت‌های مختلف همچون کمک به زلزله‌‌زدگان و حادثه‌دیدگان در نقاط مختلف کشور از جمله فعالیت‌های این تیپ است.

5. به منظور بهره‌گیری از توان ویژۀ این نیرو، آنان در قالب ناوگروه‌های اعزامی برای برقراری امنیت در آب‌های بین‌المللی، به همراه تکاوران نیروی دریایی ارتش به خلیج عدن اعزام می‌شوند.

6. انجام رزمایش‌های مختلف و سپری کردن دوره‌های متعدد آموزشی که با آموزش‌های روز تلفیق شده و سبب افزایش توانایی‌ها و قابلیت‌ها در این نیرو شده است. از ذکر برخی مأموریت‌های ویژۀ این تیپ هم به دلایل امنیتی و لزوم رعایت ملاحظات حفاظتی، خودداری می‌شود.

برای درک قابلیت‌های ویژۀ این نیرو تنها به یکی از مأموریت‌های این تیپ اشاره می‌کنیم که با هدایت امیر سپهبد علی صیاد شیرازی انجام شد. شهید صیاد شیرازی با توجه به مأموریت‌های حساس نیروهای ویژه و تیپ 65، که بیشتر برون‌مرزی بود، برگزاری یک رزمایش شهری را پیشنهاد داد تا هم نتیجۀ آموزش‌های این تیپ مشخص شود و هم توانایی نیرو مخصوص را بسنجد. در سال 1371 ، بنا به تدابیر شهید صیاد شیرازی، چند نقطه در تهران به عنوان اهداف این رزمایش تعیین شد و نیروهای این تیپ موظف شدند بدون در اختیار داشتن سلاح، اهداف از پیش تعیین شده در تهران را در زمان مشخصی تصرف کنند. کلانتری‌ها، پاسگاه‌ها، تعدادی از اداره‌ها، بعضی از پادگان‌ها و حتی رادیو و تلویزیون انتخاب شدند. زیرا هم از حساسیت بالایی برخوردار بودند و هم در مواردی ورود به آن‌ها غیر ممکن به نظر می‌رسید. در حالی که نیروهای شهری موظف بودند؛ از این محل‌ها به شدت محافظت کنند، نیرو مخصوص موفق شد این اماکن را در مدت زمانی کمتر از زمان تعیین شده تصرف کند.

– دوره‌های تخصصی و مدت آموزش در تیپ هوابرد

افرادی که برای خدمت در تیپ نیروهای ویژه انتخاب می‌شوند، باید چندین دورۀ اصلی را با موفقیت پشت سر گذارند :

1. دورۀ نوهد به مدت نه ماه؛

2. دورۀ چتربازی به مدت یک ماه (21 روز آن تمرین روی زمین و یک هفته پرش از هواپیما)؛

3. دورۀ سقوط آزاد به مدت سه ماه (شامل دوره‌های زمینی، هوایی و آموزش‌های مختلفی همچون چتربندی، پرش پنج ثانیه، پرش ده ثانیه، پرش پانزده ثانیه، پرش با بار به مدت یک دقیقه و . . .)؛

4. دورۀ تکاور به مدت 55 روز؛

5. دورۀ کوهستان به مدت سه هفته؛

6. دورۀ اسکی و رزم در برف به مدت یک ماه؛

7. دورۀ غواصی به مدت سه ماه (شامل آموزش‌های نظری، آزمایش‌های اتاق فشار و آموزش‌های علمی و عملیاتی)؛

پس از طی این دوره‌ها، متناسب با مأموریت و وظایفی که بر عهده دارند، دوره‌های تکمیلی را می‌گذرانند که شامل دوره‌های زیر است :

1. دورة تک‌تیرانداز به مدت یک سال؛

2. دورة پاراگلایدر به مدت دوماه؛

3. دورة پاراموتور به مدت دوماه؛

4. دورة رهایی گروگان به مدت یک سال؛

5. دورة زبان با توجه به نوع مناطق (پَشتو، عربی، انگلیسی، ترکی‌استانبولی)؛

6. آموزش‌های ویژه تخریب؛

7. اطلاعات و عملیات

8. بهداری؛

9.مخابرات،

10. سلاح‌های انفرادی و جمعی؛

11. اغتشاشات و ضد اغتشاشات شهری؛

12. چریک و ضدچریک؛

13. دورة خنثی‌سازی؛

14. دورة عالی رسته‌ای؛

15. دورة دافوس.

همچنین سایر برنامه‌های تفصیلی شامل زندگی در کویر، کوهستان، جنگل و … است. به دلیل استمرار در آموزش و انجام رزمایش‌های متعدد، این تیپ همیشه آمادة انجام مأموریت است و به عنوان بازویی قدرتمند در دستان فرماندهان و مسئولان برای مبارزه با دشمنان، گروهک‌ها برقراری امنیت داخل کشور، برخورد با اغتشاشگران و آشوب‌طلبان داخلی است.

 

منبع : کلاه‌سبزها، ذاکری خطیر، سمیه، ذاکری خطیر، رضا، 1395، انتشارات سازمان عقیدتی سیاسی آجا، تهران

 

0 دیدگاه کاراکتر باقی مانده